Wypas kwaterowy

     Zwany wypasem klasycznym polega na podzieleniu pastwiska na kwatery (części) i kolejnym ich spasaniu. Ma on szereg zalet, a najważniejsze z nich to:

• zapewnienie zwierzętom potrzebnych ilości paszy o wysokiej wartości żywieniowej
• zapewnienie ciągłości żywienia zielonką nawet w okresach niedostatecznego tempa przyrastania runi
,
• możliwość efektywnego nawożenia
• stworzenie korzystnych warunków do intensywnego odrastania runi
,
• możliwość terminowego wykonywania takich zabiegów jak nawożenie, użytkowanie spasanie i pielęgnowanie
.

     Liczba kwater, których może być od 4 do 14, ustalana jest na podstawie długości czasu potrzebnego roślinom do odrośnięcia na pożądaną wysokość (w warunkach niżowej części Polski w okresie jesiennym nie dłużej jak ok. 35 dni = 5 tygodni) oraz liczby dni wypasu zwierząt na jednej kwaterze w rotacji (zwykle 3-5 dni) i liczby stad wypasanych zwierząt (najczęściej jedno). W średnich warunkach glebowych i klimatycznych, na dobrych pastwiskach czas odrastania runi wynosi:

w I  rotacji (kwiecień-maj) ok. 18-21 dni
• w II rotacji (czerwiec) ok. 20-24 dni
• w III rotacji (lipiec) ok. 22-30 dni
• w IV rotacji (sierpień) ok. 28-35 dni
• w V rotacji (wrzesień) ok. 35-42 dni

     Po ustaleniu niezbędnej wielkości powierzchni pastwiska, liczby kwater oraz ich wielkości (powierzchni), należy je ogrodzić. Do grodzenia pastwisk stosuje się różne materiały (przewody naelektryzowane, drut gładki elektryczny, kolczasty, żerdzie itp.). Na obwodnicy i przy drogach trzeba stosować ogrodzenia stałe, a kwatery można wygrodzić za pomocą przenośnego ogrodzenia elektrycznego lub półstałego. W zależnoŚci od lokalnych warunków można z powodzeniem stosować ogrodzenia pół- stałe, tj. na trwale wkopanych słupkach mocuje się 1-2 rzędy naelektryzowanych przewodów albo ogrodzenia kombinowane tj. na trwale wkopanych słupkach zawieszony jeden rząd drutu, najlepiej gładkiego, chociaż dopuszczalny jest drut

wejście pastwiska kwaterowego

kolczasty, oraz jeden przewód naelektryzowany tzw. pastuch. Najlepsze i najtańsze, a równocze.nie uniwersalne w stosowaniu (jako ogrodzeniastałe lub przenośne) są ogrodzenia elektryczne. Zalecaną liczbę drutów lub żerdzi oraz naelektryzowanych przewodów, wysokość ich zawieszenia oraz rozstawę słupków dla różnych rodzajów zwierząt i  grup bydła podano na stronie www.ogrodzeniaelektryczne.pl Z różnych względów, a zwłaszcza obniżenia kosztów inwestycyjnych oraz względów ekologicznych, do grodzenia pastwisk zaleca się maksymalnie wykorzystywać rosnące drzewa oraz sadzić żywokoły (wierzba, topola), które oprócz utrzymywania ogrodzenia dają zwierzętom cień, stwarzają miejsca do gniazdowania ptakom żerującym na owadach dokuczających pasącym się zwierzętom, a ponadto wychwytują. składniki nawozowe wymywane poza strefę korzeniową roślinności pastwiskowej (zwłaszcza wokół wodopojów i miejsc odpoczynku zwierząt).

      Kierunek organizacji kwaterowego wypasu zmierza do maksymalnego (dopuszczalnego) ograniczania liczby kwater ponieważ trwałe ogrodzenia są kosztowne. Pewną odmianą kwaterowego wypasu, zwaną uproszczonym sposobem kwaterowym lub wielkokwaterowym, jest podzielenie pastwiska tylko na 4 - 6 kwater i ich kolejnym spasaniu jak w sposobie kwaterowym klasycznym. Czas spasania jednej kwatery w rotacji jest wówczas relatywnie dłuższy (ok. 7, a nawet 10 dni). Sposób ten zalecany jest dla gospodarstw powierzchniowo niewielkich, gdzie wypasa się nieliczne stada (do kilku szt.), a zwłaszcza dla bydła opasowego i przeznaczonego do dalszej hodowli. Zalecany jest również do spasania użytków zielonych położonych w siedliskach wrażliwych na intensywne wydeptywanie (niektóre gleby torfowo- murszowe). Do zalet tego sposobu zalicza się:

• mniejszy, w porównaniu z systemem klasycznym, o około 30% koszt urzą- dzenia pastwiska,
• mniejsze o około 30% nakłady związane z użytkowaniem,
• znaczne ograniczenie nakładów siły roboczej związanych z nadzorem i przep ędzaniem zwierząt
.