Warunki klimatyczne mają bezpośredni wpływ na intensywność i równomierność przyrastania plonu na pastwiskach. Tempo przyrastania plonu, zwłaszcza na naturalnych i półnaturalnych pastwiskach, nie jest równomierne. Jego przebieg można scharakteryzować następująco: od momentu ruszenia wegetacji zaczyna powoli wzrastać i w okresie od około połowy maja do połowy czerwca osiąga tempo najwyższe, a następnie stopniowo maleje aż do zakończenia wegetacji roślin (do zimy). Można powiedzieć, że na ekologicznych użytkach zielonych od początku wegetacji roślin aż do lata przyrost plonu zwiększa się lecz jego wartość żywieniowa paszy pastwiskowej znacznie się pogarsza. Największe dobowe przyrastanie plonu stwierdza się w maju i czerwcu świadczy to o dużej zmienności wielkości podaży paszy (zmniejszenie) z upływem sezonu pastwiskowego i dlatego do utrzymania określonego stada zwierząt należy przeznaczać coraz większą powierzchnię do spasania.
Aby utrzymać ciągłość żywienia zielonką pastwiskową przez cały sezon, powierzchnię pastwiska najlepiej ustalać na podstawie wielkości dobowego przyrastania plonu lub długości czasu odrastania runi notowanego w sierpniu, a nawet wrześniu.
|
| Zimą wegetacja roślin jest całkowicie zatrzymana. |
Najbardziej niekorzystnym okresem dla gospodarki pastwiskowej, szczególnie na niżu, jest w naszych warunkach lipiec-sierpień, kiedy na skutek występujących w tym czasie wysokich temperatur powietrza w połączeniu z niedostateczną ilo.cią opadów oraz słabnącym naturalnym rytmem rozwoju, zwłaszcza traw, przyrost zielonki jest mały, a jej wartość żywieniowa obniżona.
Podobnie jak tempo przyrastania masy plonu kształtuje się tempo przyrastania wysokości runi. Najkorzystniej jest spasać zielonkę w momencie jej tzw. dojrzałości pastwiskowej albo inaczej dojrzałości do wypasu. Kryterium tej przydatności jest plon ok. 6-10 t×ha-1 zielonki (1-2 t s.m.) lub wysokoąć głównej masy runi 15-18 cm dla bydła i 10-12 cm dla owiec. W praktyce, zdecydowanie prostszym sposobem oceny wielkoąci aktualnego plonu jest zmierzenie jej wysokoąci. Do tego celu z powodzeniem można użyć każdą miarkę z herbometrem włącznie. Czynnik wodny na pastwiskach odgrywa pierwszorzędną rolę. Sprzyja pozyskiwaniu wysokich plonów, dobremu rozkładowi podaży paszy w sezonie pastwiskowym oraz jej jakości określanej na podstawie składu botanicznego i chemicznego. Na wyprodukowanie 1 kg suchej masy, pastwisko ekologiczne zużywa 800-1000 litrów wody podczas gdy konwencjonalne 500-600 litrów. Potrzeby wodne pastwisk, zwłaszcza położonych na glebach lekkich z niskim poziomem zalegania lustra wody gruntowej (siedliska grądowe), wyrażone w mm opadu wynoszą: w kwietniu 65 mm, w maju 120, czerwcu 115, lipcu 100, sierpniu 80 i wrze.niu 70, czyli razem w okresie IV-IX około 550 mm. Jest to wielkość często przekraczająca opady całoroczne. .wiadczy to dobitnie o potrzebie, tam gdzie jest to możliwe, stosowania nawodnień oraz zatrzymywania wody, zwłaszcza pozimowej w systemach melioracyjnych (rowy, zbiorniki) i wykorzystywania w okresach suszy.
